شنبه بیستم آبان 1385

وقتی مت خنگ و دست و پا چلفتی را به فرشته همیشه ناجی ترجیح میدهیم

باز هم بازتولید کلیشه ها

 این روزها جشنواره تئاتر کودک در اصفهان برپاست. من برای بولتن جشنواره از نمایشهایی که اجرا می شه خبر تهیه می کنم. متاسفانه در این نمایش ها که به نوعی مخاطبان آن کودکند و مستقیم و غیر مستقیم بار تربیتی واخلاقی دارد. و از داوران ومهمانان جشنواره هم  گرفته - همه متخصصان رسانه ای کودکند به وفور مفاهیم کلیشه ای دربازتولید تبعیضات جنسیتی دیدم. 

در یکی از این نمایش ها دختر قصه برای مقابله با هیولایی تخیلی از عروسکهایش کمک می خواهد.  عروسکها عبارت اند از نی نی .فرشته . مت(دوست پت) . یکی از شخصیتهای رابین هود - فیرو ز و سرباز- و درنهایت این سرباز است که کودک را از شر هیولانجات می دهد . اما نکته ای که جالب است . وجودتنها شخصیت زن درقصه به نقش عروسک( فرشته) با ظاهری کاملا طناز وزنانه است . و ز مانی که همه عروسکها (از  نوع مرد)می خواهند به کمک سرباز با هیولا مبارزه کنند . فرشته هم پیش قدم می شود اما سربازبه او می گوید:  ببین تو می تونی کمک خیلی بزرگی به ما بکنی ووقتی فرشته با ذوق از او می پرسد چه کمکی . می توانید حدس بزنید  سرباز چه پاسخ می دهد؟ اینکه:

بهترین کاری که می تونی بکنی اینه که  از نی نی  مواظبت کنی و حواست به او باشه.....؟؟

ظاهرا مت  همیشه خنگ و دست وپا چلفتی  با او ن   شخصیت سگ پا لنگ کارتن رابین هود  و فیروز هریک شایسته ترند از فرشته ای که در همه کارتن ها شخصیت  ناجی رو بازی می کنه و دارای قدرت های فرا زمینیه . در واقع نویسنده  نه تنها  نخواسته  شخصیت و توانمندی  فرشته  داستان را کمی  نسبت به کلیشه های معمول  بالا تر برد  بلکه آن را از  همان  مقدار معمول  هم  کمتر و پایین تر آورده .اگر قرار بود من به این نمایش به لحاظ شخصیت پردازی نمره بدهم  نویسنده  حتما مردود می شد.

خب ظاهرا  شاید خیلی ها فکر کنند که اتفاق خاصی نیافتاده . حالا این هم یک نقشی ا در  قصه است مگر چه می شود . مگر اثر خاصی در ذهن کودک آن هم وسط این ماجرادارد .اما من می گویم ماجرا فقط این نیست . اگر این نقش و این قصه را درکنار مطالب کتابهای درسی- قصه ها -کتابهای داستان - برنامه ها و فیلمهای ایرانی- برنامه های کودک رادیویی و تلویزیونی ساخت داخل و.............قرار دهیم می بینیم که تنها این نیست - بلکه مجموعه ای زنجیره وار از مفاهیمی که متاسفانه به علت فقر فکری و  فرهنگی مدیران متولی  ما وعدم  برنامه ریزی  فرهنگی مدام بازتولیدمی شود  نا خوداگاه سراسر زندگی کودک را تا زمان رسیدن او به سن نوجوانی احاطه می کند . نتیجه آن می دانید چه می شود. همین که می بینمیم بازتولید کلیشه های غلط و ناقص  در نسل جدید و آینده وبازهم  و بازهم .....

نوشته شده توسط مهسا در 23:53 | | لینک به این مطلب